Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) tarafından hayata geçirilen “Trabzon Tarihi Kent Mimarlığı ve Sanala Aktarımı” projesi, kentin zengin mimari mirasını derinlemesine incelemeyi, envanter oluşturmayı ve bu değerleri teknolojiyle ziyaretçilere sunmayı amaçlıyor.
Proje, TÜBİTAK’tan destek almayı da başardı. KTÜ Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölüm Başkan Yardımcısı Dr. Öğretim Üyesi Temel Sağlam, Trabzon’un tarihi boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yaptığını ve kültürel çeşitliliğin mimaride açık bir şekilde görüldüğünü vurguladı.
Sağlam, Trabzon’un farklı mimari örnekleri arasında Gülbahar Hatun Camisi ve opera binasının yan yana bulunmasının dikkat çekici olduğunu belirtti.
Ayrıca, Kabayannidisler ile Kostakiler gibi farklı ailelerin konaklarının yanı sıra Nemlizadeler’in yapılarının da bu kozmopolit yapıda yer aldığını ifade etti.
Trabzon’un tarihi mimarisinin 800’den fazla tescilli yapıya sahip olduğunu belirten Sağlam, projede öncelikle Trabzon Vakıflar Bölge Müdürlüğü’ne ait tescilli yapılar üzerinde çalışacaklarını açıkladı. Hedefleri ise bu yapılar arasından yaklaşık 400’ünü sanal ortama aktarmak.
Projenin ilk aşamasında Ortahisar Belediyesi sınırları içinde alan taraması gerçekleştireceklerini kaydeden Sağlam, yeni keşfedilen yapıları da projeye dahil edeceklerini belirtti.
Çalışmalarında askeri, dini, eğitim ve sivil mimariye ait yapıları inceleyeceklerini belirten Sağlam, cephanelik, kışla, cami, türbe, mektep, hamam gibi çeşitli mimari örneklerin yer alacağını söyledi.
Bilgi fişlerini hazırlarken sadece teknik verileri değil, aynı zamanda bölgedeki yapılarla ilgili ilginç hikayeleri de eklemeyi planladıklarını ifade etti.
Örneğin, kalenin Tabakhane tarafındaki sur duvarları üzerindeki İlyas Peygamber hikayesini de paylaşarak, halkın bu yapılarla olan bağını güçlendirmeyi hedefliyorlar.
Proje kapsamında, bilgi fişlerinde yer alan ayrıntıların karekodlar aracılığıyla yapıların görünür yerlerine yerleştirileceği bilgisini veren Sağlam, bu şekilde ziyaretçilerin yapı hakkında detaylı bilgi edinebileceklerini aktardı.
İkinci aşamada, yazılımlar aracılığıyla dijital haritalar oluşturacaklarını belirten Sağlam, bu haritaların içerisinde tarihi yapıların gerçek lokasyonlarını ve koordinatlarını göstereceklerini söyledi.
Ayrıca, kullanıcıların farklı filtreleme seçenekleriyle belirli dönemlere ait yapıları kolayca görüntüleyebileceklerini de vurguladı.
Üçüncü aşama ise sanal gerçeklik terası oluşturmayı amaçlıyor. Bu aşamada, şehrin yüksek noktasından görülebilen tarihi yapıları sanal gerçeklik cihazlarıyla ziyaretçilere sunmayı planlıyorlar.
Sağlam, bu projenin bir devam projesi olarak gördüklerini ve şehrin tarihi dokusunu sanal ortamda daha da erişilebilir kılmayı hedeflediklerini belirtti. Projenin amacı, Trabzon’un tarihi mirasını hem yerel halk hem de dünya çapında daha bilinir kılmak.
7 kişilik ekibin yürütüceği projede iki aşamanın iki yıl içinde tamamlanması planlanıyor.