Son elli yıl içinde dünyada meydana gelen doğal afetlerin sıklığı, sel, fırtına ve kuraklık gibi olayların artışıyla beş katına çıktı.
2020 yılı itibarıyla bu tür afetler sonucunda global ölçekte oluşan ekonomik kaybın 210 milyar doları bulması, tarım sektörünü ciddi şekilde etkiledi. Türkiye de son yıllarda yangın, sel ve kuraklık gibi doğal olaylardan büyük zararlar gördü.
Tarımsal arazilerin afetlerden etkilenme oranı genelde yüzde 10 civarında seyretse de, kuraklık, sel ve yangınların sıklığı nedeniyle bu oran ortalama yüzde 30’a kadar yükseldi.
TARSİM, yani Tarım Sigortaları Havuzu, kuruluşundan bu yana tarımsal üreticilerin ürünlerine zarar veren meteorolojik olayların yanı sıra, sigortalanabilir ve ölçülebilir tüm riskleri kapsama alanını genişletme konusunda önemli adımlar atıyor.
Her yıl teminat kapsamı, risk ve ürün bazında artırılıyor. Kuruluşun ilk dönemlerinde, bitkisel ürün sigortaları yalnızca dolu, fırtına, hortum, heyelan, yangın ve deprem gibi riskleri kapsayan “dolu paket riskleri” ile başladı.
Ancak zamanla sel ve su baskını gibi risklerin de sigorta kapsamına alınması sağlandı.
Özellikle 2017’de başlatılan Buğday İlçe Bazlı Kuraklık Verim Sigortası, 2021 yılından itibaren “Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortası” olarak revize edildi.
Bu kapsamda, buğday, arpa, yulaf, tiritikale, çavdar, nohut ile kırmızı-yeşil mercimek ve sertifikalı tohumluk ürünleri gibi birçok tarımsal ürün güvence altına alındı.
2021 yılının Mayıs ayında ise iklim değişikliği nedeniyle Akdeniz sahilinde hava sıcaklıklarının uzun süre 40 derecenin üzerinde seyretmesi, ardından gelen soğuk havanın mandalina, portakal gibi ürünlerde zarara yol açması, TARSİM’in kapsamını genişletmesini zorunlu kıldı.
Bu bağlamda, “sıcak hava zararı teminatı” 2021 yılında sigorta kapsamına alındı.
T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından başlatılan Gelir Koruma Sigortası Projesi, dünya genelinde artan gıda fiyatlarındaki dalgalanmalar karşısında üreticileri koruma amacı taşıyor.
Bu sigorta, hem verim düşüşlerine karşı hem de fiyat azalış riskine karşın üreticilerin güvence altında olmasını sağlıyor. Pilot uygulamalar, Konya’nın Cihanbeyli, Karatay ve Kadınhanı ilçelerinde gerçekleştirildi.
Burada ekmeklik ve makarnalık buğdayda verim değişimi ve fiyat dalgalanmalarına bağlı gelir kaybı riski Gelir Koruma Sigortası ile güvence altına alındı.
Gelir Koruma Sigortası, 2022 üretim sezonunda Konya’nın tamamında, 2023 üretim sezonunda ise tüm Türkiye genelinde uygulanmaya başlanacak.
Tarım ve Orman Bakanı Vahit Kirişci, ülkenin tarımsal üretiminin temelini oluşturan küçük aile işletmelerinin olumsuz durumlara karşı daha savunmasız olduğunu vurgulayarak, çiftçilere sigorta yaptırmaları konusunda önerilerde bulundu.
Bu tür uygulamaların, önümüzdeki yıllarda tarım sektöründe önemli değişimlere yol açması bekleniyor.